ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ ΤΟΥ ΤΕΚΝΟΥ Η ΑΝΑΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑΣ ΤΟΥ ΣΤΟΝ ΠΑΤΕΡΑ-ΚΑΤΑΒΟΛΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΑΠΌ ΤΗΝ ΜΗΤΕΡΑ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΠΑΤΕΡΑ ΓΙΑ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΤΕΚΝΟΥ
Διατροφή ανηλίκων, Οικογενειακό δίκαιο

ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ ΤΟΥ ΤΕΚΝΟΥ Η ΑΝΑΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑΣ ΤΟΥ ΣΤΟΝ ΠΑΤΕΡΑ – ΚΑΤΑΒΟΛΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΑΠΌ ΤΗΝ ΜΗΤΕΡΑ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΠΑΤΕΡΑ ΓΙΑ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΤΕΚΝΟΥ

ΑΡΙΘΜΟΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ 4804/2021
ΜΟΝΟΜΕΛΕΣ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

Η ενάγουσα ζήτησε να γίνει δεκτή η αγωγή της κατά του εναγομένου, και αντίστοιχα ο ενάγων ζήτησε να γίνει δεκτή η αγωγή του κατά της εναγομένης. Με την υπό κρίση αγωγή της, η ενάγουσα ζητεί να ανατεθεί αποκλειστικά σε αυτήν η επιμέλεια του ανήλικου τέκνου της, που απέκτησε κατά την διάρκεια του γάμου της με τον εναγόμενο, ο οποίος ασκεί προσωρινά την επιμέλεια δυνάμει της υπ’ αριθμ. 2043/2018 απόφασης ασφαλιστικών μέτρων του παρόντος Δικαστηρίου, επειδή αυτό επιβάλλεται από το αληθινό συμφέρον αυτού μετά τη διακοπή της έγγαμης συμβίωσης των γονέων του καθώς και να ρυθμιστεί το δικαίωμα επικοινωνίας του εναγομένου με το ανήλικο τέκνο τους, επικουρικά δε, ήτοι σε περίπτωση ανάθεσης της επιμέλειας του ανήλικου στον εναγόμενο, να ρυθμιστεί με απόφαση προσωρινά εκτελεστή το δικαίωμα επικοινωνίας της ίδιας με το τέκνο της κατά τον υποδεικνυόμενο στο δικόγραφο τρόπο. Περαιτέρω, η ενάγουσα ζητεί να υποχρεωθεί ο εναγόμενος να προκαταβάλει στην ίδια, για λογαριασμό του ανήλικου τέκνου τους, ως τακτική σε χρήμα διατροφή του, το ποσό των τριακοσίων πενήντα (350€) ευρώ, με τους νόμιμους τόκους από την καθυστέρηση. Με την υπό κρίση αγωγή του, ο ενάγων ζητεί αφενός να ανατεθεί αποκλειστικά και οριστικά σε αυτόν η επιμέλεια του ανήλικου τέκνου του, και αφετέρου να αναγνωρισθεί ότι η εναγομένη υποχρεούται να προκαταβάλει στον ίδιο, για λογαριασμό του ανήλικου τεκνού τους, τακτική σε χρήμα διατροφή του, και με τους νόμιμους τόκους από την καθυστέρηση μέχρι την εξόφλησή της.

Από την εκτίμηση των ένορκων καταθέσεων των μαρτύρων που εξετάστηκαν στο ακροατήριο του παρόντος Δικαστηρίου (ενός για κάθε πλευρά), από όλα τα έγγραφα που προσκομίζουν και επικαλούνται οι διάδικοι, καθώς και από την επικοινωνία του παρόντος Δικαστηρίου με το ανήλικο τέκνο των διαδίκων, αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Οι διάδικοι τέλεσαν νόμιμο θρησκευτικό γάμο το έτος 1999. Κατά την διάρκεια του γάμου τους απέκτησαν ένα τέκνο, που γεννήθηκε το 2009. Η έγγαμη συμβίωση των διαδίκων δεν εξελίχθηκε ομαλά και διασπάστηκε οριστικά περί τα τέλη του έτους 2010. Δυνάμει δε της υπ’ αριθμ. 1517/2011 απόφασης ασφαλιστικών μέτρων του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιά ανατέθηκε προσωρινά η επιμέλεια του ανήλικου τέκνου των διαδίκων στην αιτούσα μητέρα του, υποχρεώθηκε ο καθ’ ού πατέρας του να καταβάλει μηνιαίως ως προσωρινή διατροφή του ποσό των 200,00 ευρώ, ενώ ρυθμίστηκε προσωρινά και η επικοινωνία του καθ’ ού με το ανήλικο τέκνο του. Η ανωτέρω απόφαση των ασφαλιστικών μέτρων απώλεσε την ισχύ του, καθώς ουδέποτε ασκήθηκε τακτική αγωγή για το ζήτημα της επιμέλειας. Εν συνεχεία υπεγράφη το από 10.03.2011 μεταξύ των διαδίκων ιδιωτικό συμφωνητικό στα πλαίσια έκδοσης συναινετικού διαζυγίου, πλην όμως σχετική αίτηση ουδέποτε συζητήθηκε και ως εκ τούτου οι διάδικοι τελούν έκτοτε σε διάσταση.

Οι διάδικοι εν διαστάσει σύζυγοι διατηρούσαν καλές σχέσεις έως και τον Νοέμβριο του έτους 2017, οπότε και αυτές διαταράχθηκαν. Σύμφωνα δε με την από 23.03.2018 έκθεση κοινωνικής έρευνας, ο ανήλικος ήταν ιδιαίτερα συνεργάσιμο και ώριμο παιδί, δεν είχε δημιουργήσει πρόβλημα με τους συμμαθητές του και του δασκάλους του, ενώ οι γονείς του ήταν πάντα συνεργάσιμοι στο παρελθόν και εμφανίζονταν μαζί στις εκδηλώσεις του σχολείου. Τον Δεκέμβριο δε του ίδιου έτους (2017) η ενάγουσα/εναγομένη απευθύνθηκε στο Συμβουλευτικό Κέντρο Οικογένειας του Δήμου, όπου την δέχθηκαν και έκαναν συνεδρίες, τόσο ο ανήλικος όσο και η ίδια καθώς και ο ενάγων/εναγόμενος. Οι ιθύνοντες δε του ως άνω κέντρου παρέπεμψαν εν συνεχεία τον ανήλικο σε κρατικό νοσοκομείο. Σύμφωνα δε με το από 16.01.2018 ενημερωτικό σημείωμα του Τμήματος «Παιδοψυχιατρικό» του Γενικού Νοσοκομείου Πειραιά «ΤΖΑΝΕΙΟ» που διαβιβάστηκε στο Τμήμα Ανηλίκων της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών, ο ανήλικος, κατά το χρόνο σύνταξης της ως έκθεσης, διαπιστώθηκε ότι έπασχε από συναισθηματικές διαταραχές και διαταραχές συμπεριφοράς. Παρουσίαζε εκρήξεις θυμού με σύνοδο καταστρεπτική συμπεριφορά προς αντικείμενα και εκδήλωνε έντονη παρορμητικότητα. Αδυνατούσε να ελέγξει τα συναισθήματά του με αποτέλεσμα να παραβιάζει αρκετές φορές τα όρια και τους κοινωνικούς κανόνες, ενώ δυσκολευόταν στην διαχείριση δύσκολων συναισθηματικών καταστάσεων. Ένοιωθε δε ότι είχε προσωπική ευθύνη για το χωρισμό των γονέων του και βίωνε ενοχές. Κινδύνευε δε να βλάψει ανεπανόρθωτα τον εαυτό του, λόγω της απόγνωσης που βίωνε. Ο ανήλικος νοσηλεύτηκε στο Γενικό Νοσοκομείο «Τζάνειο» από 14.12.2017 έως και 16.01.2018 και εξήλθε με διάγνωση «μικτές διαταραχές της διαγωγής και του συναισθήματος», χορηγήθηκε δε φαρμακευτική αγωγή, ενώ συστήθηκε η τακτική παιδοψυχιατρική παρακολούθησή του και η έναρξη θεραπευτικού προγράμματος.

Κατόπιν των ανωτέρω, εκδόθηκε η υπ’ αριθμ. 2043/2018 απόφαση του παρόντος Δικαστηρίου, με την οποία ανατέθηκε προσωρινά η άσκηση της επιμέλειας του ανήλικου τέκνου των διαδίκων στον ενάγοντα/εναγόμενο, καθόσον κρίθηκε ότι ο ανήλικος αισθανόταν ότι αποφορτιζόταν και συνεννοείτο καλύτερα με τον πατέρα του από όσο με την μητέρα του, για την οποία εξέφρασε παράπονα για αχρείαστη σωματική βία κατά την διάρκεια της επικοινωνίας του με το Δικαστή του ως άνω Δικαστηρίου. Επισημαίνεται, ωστόσο, ότι ήδη από τον Οκτώβριο του έτους 2015 ο ανήλικος είχε διαγνωσθεί ότι παρουσίαζε διαταραχές συμπεριφοράς με διάσπαση προσοχής, παρορμητικότητας και διαταραχές επικοινωνίας, και για το λόγο αυτό παρακολουθείτο από 08.10.2015 έως και τον Σεπτέμβριο του έτους 2016 στο Κέντρο Λογοθεραπείας & Ψυχικής Υγείας Παιδιών & Εφήβων. Από την εκτέλεση δε της ως άνω απόφασης, ο ανήλικος διαμένει με τον ενάγοντα πατέρα του στην οικία του τελευταίου στην Κόρινθο.

Όπως δε προκύπτει ο ανήλικος παρακολούθησε συνεδρίες εργοθεραπείας και ειδικής διαπαιδαγώγησης, παρακολουθείται σε εβδομαδιαία βάση από την παιδοψυχίατρο, ενώ ο πατέρας του παρακολούθησε συμβουλευτική γονέων. Επισημαίνεται ότι, ο ανήλικος συνέχιζε κανονικά την φαρμακευτική αγωγή που του δόθηκε. Κατά το επόμενο δε σχολικό έτος 2019-2020 ο ανήλικος φοίτησε στην Ε’ τάξη του δημοτικού σχολείου, παρακολούθησε μαθήματα αγγλικών και γαλλικών καθώς και μαθήματα μαγειρικής και ρομποτικής. Επίσης, φέρεται ότι συμμετείχε και σε διάφορες δράσεις (βλ. αναμνηστικό δίπλωμα για συμμετοχή τους αγώνες επίδειξης κολυμβητικής ικανότητας, δίπλωμα συμμετοχής σε πανελλήνιο διαγωνισμό, βραβείο για την προσφορά του στο «Χαμόγελο του Παιδιού»).

Δοθέντος δε, ότι ο ανήλικος έχει εγκλιματιστεί και προσαρμοστεί στο περιβάλλον του πατέρα του, ο οποίος του παρέχει την απαιτούμενη για την ομαλή ψυχοσωματική του ανάπτυξη, στοργή και ασφάλεια, το Δικαστήριο κρίνει ότι το συμφέρον του ανήλικου επιβάλλει να ανατεθεί η επιμέλειά του αποκλειστικά στον ενάγοντα πατέρα του. Η κρίση αυτή του Δικαστηρίου ότι το συμφέρον του τέκνου υπαγορεύει να ανατεθεί οριστικά η επιμέλεια στον ενάγοντα πατέρα του ενισχύεται από την θέληση του ίδιου του ανήλικου, ο οποίος διάγει το 11ο έτος της ηλικίας του και κατά την διάρκεια της επικοινωνίας του παρόντος Δικαστηρίου μαζί του εξέφρασε την επιθυμία να παραμείνει με τον πατέρα του και μην αλλάξει σχολικό και κοινωνικό περιβάλλον. Εξάλλου, από έγγραφο του Αστυνομικού Τμήματος προκύπτει ότι στις 09.02.2019 ο ανήλικος αρνήθηκε να ακολουθήσει την μητέρα του, η οποία ασκούσε το δικαίωμα επικοινωνίας της και για το λόγο αυτό η τελευταία ενημέρωσε τον πατέρα του τηλεφωνικά, ο οποίος εντός ολίγων λεπτών προσήλθε και παρέλαβε τον ανήλικο σύμφωνα με την επιθυμία του ίδιου (του ανήλικου). Από το γεγονός δε αυτό προκύπτει ότι ο ανήλικος εξακολουθεί να πιστεύει ότι συνεννοείται καλύτερα με τον πατέρα του, ενώ η εκ νέου αλλαγή περιβάλλοντος, λαμβανομένου υπόψη και του ιστορικού του, κατά την κρίση του παρόντος Δικαστηρίου, θα επέφερε δυσμενείς συνέπειες στην ψυχολογική του κατάσταση.

Περαιτέρω, η ενάγουσα τρέφει αισθήματα αγάπης για το ανήλικο τέκνο της και επιθυμεί την τακτική επικοινωνία μαζί του. Προκύπτει ότι παρακολούθησε σεμινάριο ευαισθητοποίησης γονέων με στόχο την εξομάλυνση των σχέσεων της με το ανήλικο τέκνο της. Το Δικαστήριο, με γνώμονα το συμφέρον του ανήλικου τέκνου των διαδίκων και λαμβανομένων υπόψη της ηλικίας του, των ειδικότερων συνθηκών της ζωής του, του τόπου κατοικίας αυτού και της ενάγουσας, κρίνει ότι η επικοινωνία της ενάγουσας με τον ανήλικο υιό της πρέπει να ρυθμισθεί ως εξής: i) Κάθε πρώτο και τρίτο Παρασκευοσαββατοκύριακο κάθε μήνα από ώρα 17:00 της Παρασκευής έως ώρα 21:30 της Κυριακής, ίί) Κατά τις εορτές των Χριστουγέννων και του Νέου Έτους κάθε έτος και ειδικότερα κατά μεν τα έτη που λήγουν σε μονό αριθμό από ώρα 11:00 της 23ης Δεκεμβρίου έως ώρα 21:30 της 30ης Δεκεμβρίου του ίδιου έτους, κατά δε τα έτη που λήγουν σε ζυγό αριθμό από ώρα 11:00 της 30ης Δεκεμβρίου έως ώρα 21:30 της 6ης Ιανουαρίου του επόμενου έτους, ίίί) Κατά τις εορτές του Πάσχα κάθε έτος και ειδικότερα κατά μεν τα έτη που λήγουν σε μονό αριθμό από ώρα 11:00 την Μεγάλη Δευτέρα έως ώρα 21:30 την Κυριακή του Πάσχα, κατά δε τα έτη που λήγουν σε ζυγό αριθμό από ώρα 11:00 την Δευτέρα του Πάσχα έως ώρα 21:30 της Κυριακής του Θωμά, ίν) Κατά τις θερινές διακοπές και ειδικότερα: α) κατά μεν τα έτη που λήγουν σε μονό αριθμό από ώρα 13:00 της 1ης Ιουλίου έως ώρα 20:00 της 15ης Ιουλίου & από ώρα 13:00 της 1ης Αυγούστου έως ώρα 20:00 της 15ης Αυγούστου και β) κατά δε τα έτη που λήγουν σε ζυγό αριθμό από ώρα 13:00 της 16ης Ιουλίου έως ώρα 20:00 της 31ης Ιουλίου & από ώρα 13:00 π.μ. της 16ης Αυγούστου έως ώρα 20:00 της 31ης Αυγούστου. Η ως άνω υπό στοιχεία «i» οριζόμενη επικοινωνία δεν θα ισχύει: α) κατά τις ημέρες εορτασμού των προαναφερόμενων εορτών Χριστουγέννων/Νέου Έτους (από 23/12 έως 6/1) και Πάσχα (από Σάββατο του Λαζάρου έως Κυριακής του Θωμά) του ανήλικου με τον πατέρα του και β) κατά το χρονικό διάστημα ενδεχόμενου παραθερισμού (από 1/7 έως 31/8) του ανήλικου με τον πατέρα του, το οποίο δεν θα είναι ανώτερο των δέκα πέντε συνεχών ημερών. Σε όλες τις ανωτέρω περιπτώσεις, ο ανήλικος θα παραλαμβάνεται από την κατοικία του πατέρα του. Ο ως άνω τρόπος επικοινωνίας της ενάγουσας με τον ανήλικο υιό της, μέσω της οποίας θα εκδηλώσει την μητρική στοργή και τρυφερότητα, ανταποκρίνεται στο συμφέρον του, επειδή θα βοηθήσει να αναπτυχθεί και να διατηρηθεί ο μεταξύ τους ψυχικός δεσμός, ενώ παρέχεται στην μητέρα η δυνατότητα ενημέρωσής της για τη διαβίωση και την ανάπτυξή του. Ο δε εναγόμενος, γνωρίζοντας κάθε πτυχή της προσωπικότητας της ενάγουσας, την επέλεξε ως μητέρα του τέκνου του, πρέπει, επομένως, να σεβαστεί πρωτίστως ο ίδιος την επιλογή του και ανεπηρέαστος από την επιρροή τρίτων να συνδράμει, ώστε να δημιουργηθεί μια ουσιαστική μεταξύ μητέρας και υιού σχέση, η οποία θα είναι ευεργετική για τον ανήλικο και θα συμβάλλει στο να αποκτήσει μια ολοκληρωμένη και ισορροπημένη προσωπικότητα, χωρίς καθόλου αναφορές σχετικές με τα αρνητικά συναισθήματά του προς την εν διαστάσει σύζυγό του, ενώ η ενάγουσα οφείλει, κατά το χρόνο επικοινωνίας με τον ανήλικο, να εστιάσει στην επανασύνδεσή του μαζί του, σημειουμένου ότι σύμφωνα με τα όσα προεκτέθηκαν αφορμή για τις συναισθηματικές διαταραχές του ανήλικου που οδήγησαν στην νοσηλεία του αποτέλεσαν οι εξόχως συγκρουσιακές σχέσεις των διαδίκων, οι οποίοι τον υπέβαλαν σε στρεσογόνες συνθήκες.

Ο ανήλικος δεν διαθέτει εισοδήματα από περιουσία, ούτε πόρους από οποιαδήποτε πηγή και λόγω της ηλικίας του και των εκπαιδευτικών του αναγκών δεν μπορεί να εργασθεί. Επομένως, δεν είναι σε θέση να αντιμετωπίσει με τις δικές του δυνάμεις τις ανάγκες διατροφή του και έχει αξίωση διατροφής κατά των γονέων του, καθένας από τους οποίους ενέχεται στη διατροφή του ανάλογα με τις δυνάμεις του. Εξ αυτών, ο ενάγων τοποθετήθηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Ελευσίνας για χρονικό διάστημα 12 μηνών, ως ωφελούμενος προγράμματος ΟΑΕΔ, στη θέση κλάδου ΥΕ Βοηθητικού Προσωπικού, Ειδικότητας Γενικών Καθηκόντων, όπου και εργάζεται έκτοτε με συνεχείς ετήσιες ανανεώσεις και με καθεστώς πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης. Σύμφωνα δε με προσκομιζόμενα εκκαθαριστικά σημειώματα τα εισοδήματά του για το φορολογικό έτος 2018 ανήλθαν στο ποσό των 7.851,42 ευρώ, και για το φορολογικό έτος 2019 στο ποσό των 8.532,37 ευρώ. Διαμένει δε σε μονοκατοικία, επιφάνειας 44,75 τ.μ., με τον ανήλικο υιό του και την σύντροφό του. Δεν βαρύνεται με στεγαστικές δαπάνες αλλά μόνο με τη συμμετοχή του τα λειτουργικά έξοδα της ως άνω οικίας. Είναι επίσης ιδιοκτήτης επιβατηγού αυτοκινήτου, κυβισμού 1595 cc, έτους πρώτης κυκλοφορίας 2006. Είναι συνιδιοκτήτης σε ποσοστό 50% εξ αδιαιρέτου της ως άνω οικίας, ανεγερθείσας επί οικοπέδου επιφάνειας 652 τ.μ. στην Κόρινθο. Άλλα εισοδήματα ή περιουσία δεν αποδείχτηκε ότι διαθέτει, ούτε έχει εκ του νόμου υποχρέωση διατροφής άλλων προσώπων, πλην του ανήλικου τέκνου του. Περαιτέρω, η ενάγουσα είναι απόφοιτος του Τμήματος Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και εργάστηκε στο παρελθόν σε φροντιστήρια ξένων γλωσσών. Σύμφωνα δε με την κατάθεση της μάρτυρος της εναγομένης, η τελευταία αποκομίζει μηνιαίως το ποσό των 300 ευρώ από την εργασία της ως καθηγήτρια γαλλικών, ωστόσο το παρόν Δικαστήριο, λαμβανομένων υπόψη της προηγούμενης επαγγελματικής της εμπειρίας αλλά και της ζήτησης για ιδιαίτερα μαθήματα γαλλικών κρίνει ότι τα ετήσια καθαρά εισοδήματά της από την ως δραστηριότητά της ανέρχονται στο ποσό των 8.400 ευρώ. Διαμένει δε σε ιδιόκτητο διαμέρισμα, επιφάνειας 92,00 τ.μ. (έτους κατασκευής 1970), στην Καλλιθέα, και ως εκ τούτου δεν βαρύνεται με στεγαστικές δαπάνες αλλά μόνο με τα λειτουργικά έξοδα του ως άνω διαμερίσματος. Άλλα εισοδήματα ή περιουσία δεν αποδείχτηκε ότι διαθέτει, ούτε βαρύνεται εκ του νόμου με την υποχρέωση διατροφής άλλων προσώπων πλην του ανήλικου τέκνου της.

Συνεπεία των ανωτέρω, με βάση τις ανάγκες του ανήλικου τέκνου των διαδίκων, όπως αυτές προκύπτουν από τις συνθήκες της ζωής του, με τις οποίες συνεκτιμώνται και οι συνθήκες της ζωής και οι δυνάμεις των γονέων του, η απαιτούμενη για αυτόν ανάλογη διατροφή για την κάλυψη των αναγκών συντήρησης, ανατροφής και εκπαίδευσής του, ανέρχεται, κατά το ένδικο χρονικό διάστημα, στο ποσό των τριακοσίων (300) ευρώ μηνιαίως, στο οποίο περιλαμβάνεται και η αξία των προσωπικών υπηρεσιών, που προσφέρει σε αυτόν ο πατέρας του. Με βάση τις δυνάμεις των γονέων του, στις οποίες συνυπολογίζονται όχι μόνο τα εισοδήματα αλλά και η περιουσία τους, καθώς και των προσωπικών υπηρεσιών που προσφέρει στον ανήλικο ο πατέρας του, την εναγομένη βαρύνει μέρος της διατροφής του, ποσού εκατόν πενήντα (150€) ευρώ το μήνα, ενώ κατά το υπόλοιπο ποσό βαρύνεται ο πατέρας του. Στο βαρύνον τον πατέρα του μέρος συνυπολογίζεται και η αξία των προσωπικών υπηρεσιών και των λοιπών παροχών, που αυτός προσφέρει στον ανήλικο και συνδέονται με την συνοίκηση.

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΑΡΘΡΑ